11 Tiêu chí đánh giá một dự án NFT

Chỉ một năm trước, tôi còn chưa hề nghe đến NFT, nhưng bây giờ, portfolio (bộ sưu tập) của tôi hiện có giá hàng chục triệu USD. Tôi đã thu được lợi nhuận lớn từ những phi vụ đặt cược lớn nhưng có tính khả tín cao. Tôi đã mua Punk với giá 7ETH = 21 ngàn usd (giờ giá sàn là 63 ETH, khoảng 190 ngàn usd), SMB (Solana Monkey Business) với giá 50 SOL (bây giờ giá sàn là 200Sol, khoảng 20 ngàn usd), Degods với giá 7 Sol, giá hiện giờ là 184 Sol (18 ngàn usd).

tiêu chí đánh giá dự án nft

Và sau đây là 11 cách đánh giá NFT đúc kết từ hơn 5000 giờ học hỏi của tôi có thể giúp các bạn trở nên giàu có:

1. Art: Mỹ thuật

Duy nhất một tính năng có khả năng chứng minh bản thân nó và đem lại lợi nhuận khủng khiếp cho holder, đó chính là sự quan tâm của công chúng, mọi tính năng khác chỉ hỗ trợ cho tính năng này. Sự phản hồi, hay sự phản ứng của công chúng hay “tín hiệu xã hội” “Social Signaling” là sự kết hợp của Flex (khoe, tự hào với những gì mình có) + Community (cộng đồng) và Identity (nhân dạng, nhận dạng). Bạn sẽ không bao giờ có thể khoe những gì bạn có nếu bạn không có một cộng đồng. Và không thể nào có một cộng đồng nếu cộng đồng đó không có một nhận dạng rõ ràng, độc nhất. Và không thể nào có một nhân dạng độc đáo, thú vị nếu không có một thiết kế, một tác phẩm nghệ thuật tuyệt vời, đặc biệt.

Sau đây là những yếu tố khiến tôi lấy 1 hình làm PFP (Profile picture, hình đại diện)

  • Clean/Simple Art (art sạch sẽ, đơn giản)
  • Clean Background (background đơn giản)
  • Distinguishable from other collections (khác biệt với các bộ sưu tập khác
  • Aspirational Art (Lions/apes/gods better than rats, lizards, etc.) Artworks thể hiện được cá tính, khát vọng, chẳng hạn như sư tử, khỉ, chúa, thượng đế thì tốt hơn nhiều so với chuột, thằn lằn…)
  • Brandable IP: có thể đăng ký sở hữu không
  • Does it look good on Twitter? Nhìn trên Twitter trông có ngầu không
  • Would I feel proud to display this myself?”: Có làm cho bạn cảm thấy tự hào khi dùng làm avatar không

2. Size Matters: Độ lớn của bộ sưu tập

Một bộ sưu tập lớn sẽ thể hiện tốt hơn trong dài hạn so với bộ sưu tập nhỏ. Với một bộ sưu tập nft có số lượng lớn, sẽ tạo hiệu ứng mạng lưới lớn, do có nhiều người sở hữu, Một hiệu ứng mạng lưới lớn sẽ tạo ra một nhu cầu lớn để sở hữu những nft hiếm và bản thân bạn sẽ có được nhiều lợi ích hơn nếu post chúng (nft hiếm) lên những mạng xã hội.

Trên ETH, chúng ta có thể lấy những dự án với 10 ngàn nft nhưng vẫn có thể thống trị trong một thời gian dài. Và khi tổng dung lượng của thị trường nft phát triển, chúng ta còn có thể thấy những bộ sưu tập với 20 ngàn nft thành công. Trên Solana, chúng ta cũng đã từng thấy những bộ sưu tập có tổng số lượng nft nhỏ thống trự, nhưng bây giờ trên Solana chúng ta cũng bắt đầu thấy những bộ sưu tập nft với số lượng gần tương đương như ETH, và những bộ trên 10 ngàn nft bắt đầu thể hiện rất tốt rồi.

Về tổng quan, thị trường NFT sẽ tiếp tục phát triển, và càng ngày càng mở rộng độ lớn của những bộ sưu tập. Tuy nhiên, có một sự giới hạn từ phía những nghệ sĩ cho những bộ sưu tập lớn, nên việc phát triển thành Gen 2, hoặc thậm chí là Gen 3 dưới dạng airdrop hoặc bộ sưu tập đã trở nên một ý tưởng hay (MAYC – Mutant Ape Yacht Club được phát triển từ Bored Ape Yacht Club hay WOWG – World of Women Galaxy được phát triển từ World of Women là những ví dụ tiêu biểu).

11 tiêu chí đánh giá dự án nft

những tiêu chí đánh giá dự án nft

3. PFP Usage: Ứng dụng làm Profile Picture, hình đại diện

Mọi người thường hiển thị thứ gì đó dưới dạng hình đại diện để thể hiện niềm tin và sự tự hào, nó cũng chính là công cụ tiếp thị mạnh mẽ nhất cho những bộ sưu tập nft. Sử dụng trang web nftinspect.xyz, bạn có thể tự định lượng được có bao nhiêu người đang dùng NFT nào để làm avatar, và thậm chí bạn có thể tiếp cận những người đó thông qua mạng xã hội,

4. Holder Stats: Thông số người dùng, người sở hữu NFT

Những thông số cần chú ý:

  • Số lượng holder, càng nhiều thì sẽ càng tốt cho dự án
  • Số lượng NFT list bán, càng ít càng tốt
  • Phân phối: Hãy nhìn vào những holder sở hữu phần trăm lớn của bộ sưu tập, họ là Flippers (mua đi bán lại), whales, nhà đầu tư dài hạn hay bản thân team…

5. Innovation: Sự đổi mới, thay đổi và đi đầu

Luôn luôn phải có một sự thay đổi cốt lõi để 1 dự án mới thành công. Có khoảng 400 dự án được ra đời hàng ngày trên mạng lưới ETH, hàng trăm trên Solana. Những người đi đầu trong 1 mảng nào đó mới thường nắm lợi thế, những gì có vẻ hợp lý ngày hôm qua nhưng có thể trở nên lỗi thời vào hôm nay.

Mỗi dự án thành công luôn có một sự đổi mới đặc biệt cho dù nó tập trung vào Art (mỹ thuật) hay Utility (ứng dụng, tiện ích). Ví dụ như Punk đã phát minh ra chính nó, một thể loại NFT mới rất dễ nhận biết để đến giờ chúng ta có những celopunk, aurorapunk, nearpunk….Hoặc BAYC (Bored Ape Yacht Club) đã them vào tính ứng dụng thông qua những câu lạc bộ xã hội, airdrops, mở rộng bộ sưu tập thành MAYC Doodles – mở cánh cửa vào Carbon Art, Azuki – bộ sưu tập với những hình ảnh Anime chất lượng cao.

@worldofwomennft – Dự án NFT được lead bởi team toàn nữ

@MonkeDao – Đi đầu trong việc tạo Community DAO

Các sản phẩm cạnh tranh hoặc ăn theo với những dự án gốc là rất khó khăn. Tín hiệu, sự công nhận của xã hội dẫn dắt và định lượng phần lớn giá trị của NFT.

6. Provenance: Đi đầu, khởi nguồn.

Khởi nguồn, đi đầu luôn là một yếu tố ít khi nào đối mặt với rủi ro. Punks sẽ luôn luôn là bộ sưu tập NFT đi đầu trong lĩnh vực của nó, nó là dự án sinh ra các dự án khác tương tự, có một nền tảng không thể thay đổi là một thứ gì đó đầy sức mạnh.

7. Utility: Ứng dụng, tiện ích

Tiện ích có thể là một thứ tương đối khó đánh giá. Những từ khóa thời thượng thì rất rẻ tiền và dễ dàng, ví dụ như Play to Earn, Metaverse, hoặc Staking ra một token nào đó mà cũng chẳng biết bạn có sử dụng nó hay không!

  • Upgradeable Art: Art có thể nâng cấp
  • Staking
  • Gen 2 NFTs: NFT thế hệ 2
  • Airdrops
  • Integrations: Tích hợp
  • Gated discord: Vé vip vào discord room
  • Merch, live events etc (đồ lưu niệm, quần áo có in NFT, vé tham dự sự kiện trực tuyến…)

Những thứ trên có thể là những ứng dụng chỉ nếu nó có thể tạo ra nhu cầu và giá trị cho bộ sưu tập NFT. Thử nghĩ xem nếu lời hứa về ứng dụng có thể làm tổn thương hoặc không làm được gì tốt cho bản thân dự án.

8. Team, đội ngũ thực hiện dự án

Tôi ít quan tâm đến profile thật của một người nào đó hơn là việc Skin in the game (len lỏi, thấu hiểu dự án và team).

Một người như @Deezefi chắc chắn có nhiều điều để mất hơn là một ai đó có 5 follower trên Twitter nhưng có tên thật và tài khoản Linkedln. Hãy cân nhắc thiệt hơn về việc được mất nếu team rugging (bỏ dự án) và chuẩn bị tâm lý cho điều tệ nhất.

Đánh giá mọi quyết định mà team dự án đã đưa ra cho đến nay:

  • Is the art good: Phần art có tốt không
  • Did they choose the right collection size: Họ có quyết định đúng độ lớn của bộ sưu tập
  • Are they doing anything innovative: Họ có làm ra điều gì đó thực sự sáng tạo và đổi mới
  • Did the drop go smoothly: Khi mint bộ sưu tập có bị lỗi gì không, có thuận lợi không
  • Has communication been good: Tương tác trao đổi của team với cộng đồng có thực sự tốt
  • Is their vision fundamentally strong: Tầm nhìn cốt lõi của team có mạnh mẽ không.

9. Community: Cộng đồng

Đây là yếu tố quan trọng nhưng cũng rất khó đo lường một cách khách quan, vì vậy hầu hết mọi người đều đánh giá nó khá cao.Theo thời gian thì chất lượng của cộng đồng có thể thay đổi. Tuy nhiên những tính hiệu của một cộng đồng tố nhất có thể đến từ từ tỷ lệ Builder/Moonboi, tức là tỷ lệ giữa những người thực sự tin vào dự án, muốn dự án phát triển với những người lúc nào cũng “to the Moon” rất hype khi dự án phát triển nhưng cũng sẵn sàng phá, chửi bới team khi dự án không được tốt.

10. Price Action: Hành động giá

Tôi thích những dự án mà sống sót qua mùa bear market và bắt đầu hình thành động lực về giá, khối lượng và việc sử dụng PFP. Nếu team và cộng đồng đã cố gắng nhiều lần, họ sẽ có cơ hội để phát triển tiếp.

11. Aligned Incentives: Cơ chế ưu đãi, khuyến khích

  • What is the mint price: Giá mint bao nhiêu
  • Bao nhiêu phần trăm tiền mint tiền bản quyền sẽ vào ví cộng đồng, phí bản quyền có thể là một khoản rất tốt cho sự phát triển của dự án nhưng nó cũng trở thành vô dụng nếu giá sàn và volume giao dịch giảm. Lĩnh vực NFT luôn phải đối mặt với việc khuyến khích các team cam kết làm việc lâu dài, và không khuyến khích các cam kết ngắn hạn. Tôi có một số ý tưởng để giúp cho việc này
  • Định giá mint thấp hoặc khóa doanh thu từ tiền mint trong ví và chỉ được mở khóa cho team tùy theo sự phát triển của dự án.
  • Team phải mint một phần của bộ sưu tập cùng với 1 lịch unlock riêng.

Tôi xin tổng hợp lại 11 điểm mà các bạn cần quan tâm để đánh giá một dự án NFT

  1. The Art: Art có tốt không
  2. Size of Collection: Số lượng NFT
  3. PFP Usage: Khả năng sử dụng Profile picture (avatar)
  4. Holder Stats: Thông số về holder
  5. Innovation: Có sự đổi mới gì không
  6. Provenance: Khởi nguồn, nếu dự án đi đầu trong 1 trend mới thì đó là một sức mạnh không thể phá bỏ
  7. Utility: Ứng dụng, tiện ích
  8. Team: Team phát triển dự án
  9. Community: Cộng đồng
  10. Price Action: Hành động giá
  11. Aligned Incentives: Cơ chế ưu đãi, khuyến khích.

Lược dịch từ Twitter DegenDaVinci, một dân chơi NFT kỳ cựu, đã gây dựng được bộ sưu tập NFT trị giá hàng chục triệu USD từ 2 nền tảng Etherium và Solana: https://twitter.com/DegenDaVinci (dịch bởi @letrung180 – NFT Near Vietnam team)

*Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không phải là lời khuyên đầu tư.*

Tham gia cùng chúng tôi: